UI UX là gì? UI UX viết tắt của từ gì?

Trong thế giới số ngày nay, khi người dùng ngày càng kỳ vọng nhiều hơn vào trải nghiệm số, UI (User Interface) và UX (User Experience) trở thành hai yếu tố không thể thiếu trong thiết kế ứng dụng, website hay bất kỳ sản phẩm kỹ thuật số nào. UI/UX không chỉ giúp giao diện trở nên bắt mắt mà còn mang lại trải nghiệm mượt mà, dễ sử dụng và tạo cảm giác hài lòng cho người dùng. Một sản phẩm được thiết kế UI/UX tốt sẽ dễ dàng thu hút người dùng, giữ chân họ lâu hơn và góp phần xây dựng hình ảnh thương hiệu chuyên nghiệp. Hãy cùng khám phá chi tiết hơn về UI/UX trong phần tiếp theo nhé!

UI UX là gì?

UI (User Interface) và UX (User Experience) là viết tắt của User Interface (giao diện người dùng) và User Experience (trải nghiệm người dùng). UI tập trung vào việc thiết kế giao diện trực quan, hấp dẫn và dễ sử dụng, bao gồm các yếu tố như bố cục, màu sắc, hình ảnh, nút bấm, v.v. UX tập trung vào việc tạo ra trải nghiệm tổng thể tích cực, dễ chịu và hiệu quả cho người dùng khi sử dụng sản phẩm hoặc dịch vụ, bao gồm cả tính dễ sử dụng, khả năng tiếp cận và sự hài lòng. Tuy nhiên, chúng có vai trò và chức năng khác nhau, nhưng luôn tương tác và hỗ trợ lẫn nhau để mang lại trải nghiệm người dùng tốt nhất.

UI (User Interface – Giao diện người dùng)

UI (User Interface) hay còn gọi là giao diện người dùng, là tất cả những yếu tố trực quan mà người dùng có thể nhìn thấy và tương tác khi truy cập một website hoặc ứng dụng. Từ màu sắc, bố cục, font chữ cho đến hình ảnh – tất cả đều thuộc về UI.

Trong thiết kế, UI không chỉ là phần “mặt tiền” mà còn đóng vai trò truyền tải thông điệp từ người thiết kế hoặc nhà cung cấp sản phẩm đến người dùng. Một UI tốt giúp người dùng hiểu rõ sản phẩm là gì và cách sử dụng nó ra sao một cách tự nhiên và dễ dàng.

Hãy tưởng tượng bạn là một người thợ mộc. Khi làm một chiếc giường, sản phẩm bạn tạo ra phải trông giống… một cái giường – không thể khiến người khác nhầm với một cái bàn. Thiết kế UI cũng như vậy: nó cần rõ ràng, trực quan, đúng chức năng để người dùng không bị nhầm lẫn khi sử dụng.

UX (User Experience – Trải nghiệm người dùng)

UX (User Experience) là thuật ngữ chỉ trải nghiệm người dùng tức là cảm nhận và đánh giá của người dùng khi họ sử dụng một sản phẩm số như website hay ứng dụng. UX trả lời cho các câu hỏi như: Giao diện này có dễ sử dụng không? Cách bố trí đã hợp lý chưa? Người dùng có dễ dàng đạt được mục đích của họ không?

Người chịu trách nhiệm chính cho phần UX là các UX Designer. Họ sẽ nghiên cứu hành vi, thói quen sử dụng của người dùng, sau đó đánh giá mức độ hiệu quả, tiện ích và tính dễ sử dụng của sản phẩm. Mục tiêu cuối cùng là giúp người dùng có trải nghiệm mượt mà, dễ chịu và đạt được mục tiêu khi truy cập website/app.

Ví dụ thực tế: Bạn đang đọc bài viết này trên website seoviet.vn để tìm kiếm thông tin về thiết kế web. Nhưng nếu trang web này hiển thị quá nhiều quảng cáo gây mất tập trung, khiến bạn khó tiếp cận nội dung thì rõ ràng trải nghiệm người dùng (UX) không tốt. Do đó, Tất Thành luôn cố gắng cân bằng giữa UI và UX để mang đến trải nghiệm tối ưu nhất cho bạn đọc.

Tóm lại: UI là phần bạn nhìn thấy – giao diện. UX là cách bạn cảm nhận và sử dụng sản phẩm.

Một website có thể sở hữu UI rất đẹp, nhưng nếu UX kém thì người dùng vẫn dễ rời bỏ.

Những kỹ năng cốt lõi UI/UX Designer cần trang bị

Kỹ năng thiết kế giao diện

Để trở thành một UI/UX Designer chuyên nghiệp, việc nắm vững kỹ năng thiết kế giao diện là nền tảng không thể thiếu. Một giao diện có bố cục rõ ràng, màu sắc nhất quán và hình ảnh chất lượng cao không chỉ tạo ấn tượng thị giác mà còn góp phần xây dựng sự tin cậy ngay từ lần tương tác đầu tiên. Trong thực tế, người dùng thường đánh giá mức độ chuyên nghiệp của sản phẩm chỉ sau vài giây trải nghiệm giao diện, vì vậy khả năng thiết kế trực quan chính là “điểm chạm” quyết định họ ở lại hay rời đi.

Kiến thức lập trình (coding)

Bên cạnh đó, kiến thức lập trình (coding) mang lại lợi thế lớn cho UI/UX Designer trong quá trình triển khai dự án. Việc hiểu cách sản phẩm được xây dựng giúp designer đánh giá chính xác tính khả thi của ý tưởng, tránh những thiết kế đẹp nhưng khó hoặc không thể triển khai. Ở những giai đoạn nhất định, designer có nền tảng code còn có thể tự xử lý các yêu cầu kỹ thuật đơn giản, từ đó rút ngắn thời gian làm việc và tăng hiệu quả phối hợp với developer. Dù vậy, trong môi trường chuyên nghiệp, UI/UX Designer vẫn thường làm việc song song với đội ngũ phát triển, nên coding được xem là kỹ năng bổ trợ, không phải tiêu chí bắt buộc.

Công việc của người làm UI UX là gì?

Công việc của UI Designer

UI Design tập trung vào việc xây dựng giao diện người dùng trực quan trên các nền tảng như điện thoại, máy tính và thiết bị thông minh, với mục tiêu mang lại trải nghiệm mượt mà và dễ sử dụng. Trong thực tế, công việc của một UI Designer không chỉ dừng lại ở “vẽ giao diện”, mà bắt đầu từ việc nghiên cứu và phân tích sản phẩm để hiểu rõ chức năng, đối tượng người dùng và bối cảnh sử dụng.

Sau giai đoạn nghiên cứu, UI Designer sẽ triển khai mockup và prototype nhằm trực quan hóa ý tưởng thiết kế, giúp các bên liên quan dễ dàng đánh giá và điều chỉnh trước khi phát triển chính thức. Quá trình này đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ với các nhóm khác như UX, product hoặc developer để đảm bảo thiết kế vừa đẹp về mặt thẩm mỹ, vừa khả thi về mặt kỹ thuật.

Ở cấp độ chuyên sâu hơn, UI Designer còn xây dựng hệ thống giao diện đáp ứng (responsive UI) và bộ design system/component thống nhất, giúp sản phẩm mở rộng dễ dàng mà vẫn giữ được trải nghiệm nhất quán. Một thiết kế UI hiệu quả không chỉ đẹp mắt, mà còn phải nhân văn, thân thiện và giảm tối đa rào cản trong quá trình người dùng tương tác với sản phẩm.

Công việc của UX Designer

UX Design tập trung vào việc thiết kế toàn bộ trải nghiệm mà người dùng có được khi tương tác với một sản phẩm hoặc dịch vụ, không chỉ ở giao diện mà còn ở cảm xúc, hành vi và mức độ hài lòng. Trong thực tế, UX Designer đóng vai trò như “người đại diện cho người dùng”, bắt đầu công việc bằng việc nghiên cứu và phân tích sâu nhu cầu, mong đợi cũng như vấn đề mà khách hàng đang gặp phải.

Dựa trên dữ liệu thu thập được, UX Designer xây dựng luồng trải nghiệm, wireframe và các mô hình tương tác, nhằm mô phỏng cách người dùng tiếp cận và sử dụng sản phẩm trong từng bối cảnh cụ thể. Những bản thiết kế này tiếp tục được kiểm thử trực tiếp với người dùng thực tế để đánh giá mức độ dễ sử dụng, hiệu quả và tính logic của trải nghiệm.

Một điểm cốt lõi trong UX Design là tư duy cải tiến liên tục. UX Designer không dừng lại ở bản thiết kế ban đầu, mà liên tục điều chỉnh trải nghiệm dựa trên phản hồi, dữ liệu sử dụng và hành vi người dùng. Để làm tốt vai trò này, UX Designer cần nền tảng vững chắc về tâm lý học người dùng, kinh nghiệm thiết kế sản phẩm thực tế, đồng thời thành thạo các công cụ và công nghệ hỗ trợ thiết kế – thử nghiệm – đo lường trải nghiệm.

Quy trình thiết kế UI/UX chuẩn

Thiết kế UI/UX không chỉ là việc tạo nên một giao diện đẹp mắt mà còn là một quy trình chuyên nghiệp gồm nhiều giai đoạn liên kết chặt chẽ, nhằm mang đến trải nghiệm người dùng tối ưu nhất. Dưới đây là quy trình thiết kế UI/UX phổ biến mà các designer và đội ngũ phát triển sản phẩm thường áp dụng:

1. Nghiên cứu và phân tích

Mọi dự án thiết kế đều bắt đầu bằng việc tìm hiểu nhu cầu người dùng và phân tích đối thủ cạnh tranh. Mục tiêu là xác định vấn đề cốt lõi, từ đó đề xuất các giải pháp thiết kế sáng tạo và mang tính khác biệt.

2. Thiết kế khung giao diện (Layout Concept)

Ở bước này, đội ngũ sẽ xác định các tính năng chính cần có trên sản phẩm và lên ý tưởng về cách bố trí các thành phần trên giao diện sao cho logic và dễ sử dụng.

3. Tạo wireframe – Khung sườn trải nghiệm

Wireframe là bản phác thảo cấu trúc trang web hoặc app, thể hiện cách người dùng sẽ điều hướng và tương tác với từng phần của sản phẩm. Đây là nền tảng cơ bản để xây dựng UX hợp lý.

4. Xây dựng prototype – Sản phẩm mẫu có thể tương tác

Prototype là bản mô phỏng (mockup) sản phẩm với các chức năng cơ bản, giúp các bên liên quan có thể hình dung được sản phẩm trước khi đi vào giai đoạn thiết kế chi tiết. Đây là bước kiểm tra tính khả thi của ý tưởng.

5. Đánh giá và phản hồi

Dựa trên phản hồi từ người dùng thử nghiệm hoặc khách hàng, đội ngũ sẽ điều chỉnh, cải tiến để sản phẩm tiệm cận hơn với nhu cầu thực tế. Quá trình này có thể diễn ra lặp đi lặp lại cho đến khi đạt hiệu quả tốt nhất.

6. Thiết kế giao diện (UI Design)

Đây là lúc các yếu tố đồ họa như màu sắc, hình ảnh, font chữ, biểu tượng… được áp dụng để tạo nên một giao diện bắt mắt, đồng thời giữ được sự nhất quán với nhận diện thương hiệu.

7. Kiểm thử và phê duyệt

Giai đoạn này bao gồm việc kiểm tra tính năng và giao diện thực tế trên nhiều thiết bị để đảm bảo mọi yếu tố vận hành trơn tru, từ giao diện người dùng đến các chức năng chính.

8. Triển khai và cập nhật

Khi sản phẩm đã sẵn sàng, bước cuối cùng là triển khai chính thức, đồng thời tiếp tục theo dõi hiệu suất và cập nhật cải tiến định kỳ dựa trên dữ liệu người dùng và phản hồi thực tế.

Đây là những chia sẻ từ Seo Việt. Các bạn cùng nhau comment chia sẻ ở cuối bài viết nhé

Lê Hưng

Tôi là Lê Hưng, là Founder và CEO của SEO VIỆT, với hơn 14 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực SEO. Dưới sự lãnh đạo của tôi, SEO VIỆT đã xây dựng uy tín vững chắc và trở thành đối tác tin cậy của nhiều doanh nghiệp. Tôi còn tích cực chia sẻ kiến thức và tổ chức các sự kiện quan trọng, đóng góp vào sự phát triển của cộng đồng SEO tại Việt Nam.